ಭಾರತದ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಈ ಗುರುವಾರದಿಂದ ಆರಂಭವಾಗಲಿರುವ ಮೂರು ದಿನಗಳ ಸಂಸತ್ತಿನ ವಿಶೇಷ ಅಧಿವೇಶನವು ಒಂದು ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಘಟ್ಟವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಲಿದೆ. ಈ ಅಧಿವೇಶನದ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಗಿ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿಯವರು ಇಂದು ಮಧ್ಯಾಹ್ನ 3 ಗಂಟೆಗೆ ಲೋಕಸಭೆಯನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತನಾಡುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ದೇಶದ ರಾಜಕೀಯ ನಕಾಶೆಯನ್ನೇ ಬದಲಿಸಬಲ್ಲ ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಮಂಡಿಸಲು ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸಿದ್ದು, ಇದು ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಪಕ್ಷಗಳ ನಡುವೆ ತೀವ್ರ ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕೆ ನಾಂದಿ ಹಾಡಲಿದೆ. ಕ್ಷೇತ್ರ ಪುನರ್ ವಿಂಗಡಣೆ (Delimitation), ಲೋಕಸಭೆಯ ಸದಸ್ಯರ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಹೆಚ್ಚಳ ಮತ್ತು ಬಹುಕಾಲದ ಬೇಡಿಕೆಯಾದ ಮಹಿಳಾ ಮೀಸಲಾತಿ ಈ ಮೂರು ವಿಷಯಗಳು ಈ ಅಧಿವೇಶನದ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಗಿವೆ.
ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರವು ಈ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಮೂರು ವಿಧೇಯಕಗಳನ್ನು ಮಂಡಿಸುತ್ತಿದೆ. ಕಾನೂನು ಸಚಿವ ಅರ್ಜುನ್ ರಾಮ್ ಮೇಘವಾಲ್ ಅವರು ‘ಸಂವಿಧಾನದ 131ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ 2026’ ಮತ್ತು ‘ಕ್ಷೇತ್ರ ಪುನರ್ ವಿಂಗಡಣಾ ಮಸೂದೆ 2026’ ಅನ್ನು ಮಂಡಿಸಲಿದ್ದರೆ, ಗೃಹ ಸಚಿವ ಅಮಿತ್ ಶಾ ಅವರು ‘ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಕಾನೂನು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮಸೂದೆ 2026’ ಅನ್ನು ಸಭೆಯ ಮುಂದಿಡಲಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಮಸೂದೆಗಳ ಗುರಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ: 2029ರ ಚುನಾವಣೆಯಿಂದ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಶೇಕಡಾ 33ರಷ್ಟು ಮೀಸಲಾತಿ ನೀಡುವುದು ಮತ್ತು 2011ರ ಜನಗಣತಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ದೇಶದ ಚುನಾವಣಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಗಡಿಗಳನ್ನು ಮರುರೂಪಿಸುವುದು.
ಈ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿನ ಅತ್ಯಂತ ಚರ್ಚಿತ ವಿಷಯವೆಂದರೆ ಲೋಕಸಭೆಯ ಸದಸ್ಯರ ಸಂಖ್ಯೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇರುವ 543 ಸದಸ್ಯ ಬಲವನ್ನು ಗರಿಷ್ಠ 850ಕ್ಕೆ ಏರಿಸುವ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕಿದೆ. ಈ ಬದಲಾವಣೆಯು ಸುಗಮವಾಗಿ ನಡೆಯಲು ಸರ್ಕಾರವು ಲೋಕಸಭೆಯ ‘ನಿಯಮ 66’ ಅನ್ನು ಅಮಾನತುಗೊಳಿಸಲು ಮುಂದಾಗಿದೆ, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಸಂವಿಧಾನ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಮತ್ತು ಕ್ಷೇತ್ರ ಪುನರ್ ವಿಂಗಡಣಾ ಮಸೂದೆಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಅಂಗೀಕರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿದೆ. ಬಿಜೆಪಿಯ ಪರವಾಗಿ ಬನ್ಸುರಿ ಸ್ವರಾಜ್, ರಕ್ಷಾ ಖಡ್ಸೆ, ಕಂಗನಾ ರಣಾವತ್ ಅವರಂತಹ ಪ್ರಮುಖ ಮಹಿಳಾ ಸಂಸದರು ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ ‘ನಾರಿ ಶಕ್ತಿ ವಂದನ್ ಅಧಿನಿಯಮ’ದ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಸಾರಲಿದ್ದಾರೆ.
ಆದರೆ, ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಪಕ್ಷಗಳ ನಡುವೆ ದೊಡ್ಡ ಕಂದಕವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ. ಮಹಿಳಾ ಮೀಸಲಾತಿಯನ್ನು ತಾತ್ವಿಕವಾಗಿ ಬೆಂಬಲಿಸುವ ಪ್ರತಿಪಕ್ಷಗಳು, ಕ್ಷೇತ್ರ ಪುನರ್ ವಿಂಗಡಣಾ ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಉಗ್ರವಾಗಿ ವಿರೋಧಿಸುತ್ತಿವೆ. ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ಮರುಹಂಚಿಕೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಅನ್ಯಾಯವಾಗಬಹುದು ಮತ್ತು ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯ ಕುಸಿಯಬಹುದು ಎಂಬುದು ಅವರ ಪ್ರಬಲ ವಾದ. ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿಯವರು ‘ಇದು ದೇಶದ ಪ್ರತಿ ಸಹೋದರಿ ಮತ್ತು ಮಗಳ ಇಚ್ಛೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಸರ್ವಾನುಮತದಿಂದ ಜಾರಿಗೆ ತರೋಣ’ ಎಂದು ಕರೆ ನೀಡಿದ್ದರೂ, ಸಂಸತ್ತಿನ ಒಳಗೆ ಈ ವಿಷಯವು ದೊಡ್ಡ ರಾಜಕೀಯ ಜಿದ್ದಾಜಿದ್ದಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುವುದು ಖಚಿತವಾಗಿದೆ. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಏಪ್ರಿಲ್ 16 ರಿಂದ 18 ರವರೆಗೆ ನಡೆಯುವ ಈ ಅಧಿವೇಶನವು ಭಾರತದ ಚುನಾವಣಾ ರಾಜಕಾರಣದ ದಿಕ್ಕನ್ನೇ ಬದಲಿಸಲಿದೆ.
