ಶಿಶು ಸಂರಕ್ಷಣಾ ದಿನ: ಹುಟ್ಟುವ ಮುನ್ನವೇ ಆರಂಭವಾಗಲಿ ಕಂದಮ್ಮಗಳ ರಕ್ಷಣೆ!

ನವೆಂಬರ್ 7ರಂದು ಶಿಶು ಸಂರಕ್ಷಣಾ ದಿನದ ವಿಶೇಷ ವರದಿ – ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಮೊದಲ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದವರೆಗೆ ಪುಟ್ಟ ಕಂದಮ್ಮಗಳ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಇರಲಿ ಆದ್ಯತೆ – ಆರೋಗ್ಯಕರ ನಾಳಿಗಾಗಿ ನವಜಾತ ಶಿಶುಗಳ ಆರೈಕೆಯಲ್ಲಿರಲಿ ಎಚ್ಚರಿಕೆ

✍ ಲೇಖನ : ಡಾ. ಪ್ರಕಾಶ್ ವಾರಿ ಮಕ್ಕಳ ತಜ್ಞರು ಹಾಗೂ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರು, JGMMMC ಗಬ್ಬೂರು, ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ – (ನಿವೃತ್ತ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರು ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು, ಮಕ್ಕಳ ವಿಭಾಗ, ಕೆ.ಎಂ.ಸಿ.ಆರ್.ಐ., ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ)

ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ : ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮಗುವೂ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಬದುಕಿನ ಆರಂಭಕ್ಕೆ ಅರ್ಹವಾಗಿದೆ. ಮಗುವಿನ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವುದು ಅದು ಜನಿಸಿದ ನಂತರವಷ್ಟೇ ಆರಂಭವಾಗುವ ಕೆಲಸವಲ್ಲ, ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯಿಂದಲೇ ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮಗುವಿನ ಆರೈಕೆಗೆ ವಿಶೇಷ ಗಮನ ನೀಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಮಹತ್ವದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ನವೆಂಬರ್ 7ರಂದು ಶಿಶು ಸಂರಕ್ಷಣಾ ದಿನವನ್ನು (Infant Protection Day) ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಶಿಶುಗಳ ಆರೋಗ್ಯ, ಸುರಕ್ಷತೆ, ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶ ಮತ್ತು ಉಳಿವಿನ ಕುರಿತು ಪೋಷಕರು ಹಾಗೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವುದು ಈ ದಿನದ ಪ್ರಮುಖ ಆಶಯವಾಗಿದೆ. ಶಿಶು ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು, ಉತ್ತಮ ತಾಯಿ ಮತ್ತು ನವಜಾತ ಶಿಶು ಆರೈಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದು ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮಗುವಿಗೂ ಆರೋಗ್ಯಕರ ವಾತಾವರಣ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಈ ದಿನ ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತದೆ.

ಶಿಶು ಸಂರಕ್ಷಣಾ ದಿನದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ಮಹತ್ವ : ನವೆಂಬರ್ 7 ರ ಶಿಶು ರಕ್ಷಣಾ ದಿನವನ್ನು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಆಚರಣೆ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರು, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಯುರೋಪಿಯನ್ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆ (UN) ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದ ಜಾಗತಿಕ ದಿನವಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಶಿಶುಗಳ ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣ, ಅಸಮರ್ಪಕ ಮಕ್ಕಳ ಆರೈಕೆ ಪದ್ಧತಿಗಳು ಮತ್ತು ತಾಯಿ-ನವಜಾತ ಶಿಶುಗಳ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆಗಳ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಜನರಿಗೆ ತಿಳಿಸುವ ಜಾಗೃತಿ ಪ್ರಯತ್ನಗಳೊಂದಿಗೆ ಶಿಶು ಸಂರಕ್ಷಣಾ ದಿನದ ಆಚರಣೆ ತಳುಕುಹಾಕಿಕೊಂಡಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮಗುವಿಗೂ ಸುರಕ್ಷಿತ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಬದುಕುವ, ಬೆಳೆಯುವ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದುವ ಹಕ್ಕಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಈ ದಿನ ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ.

ಶಿಶುವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಕಾಯಿಲೆ ಬಂದಾಗ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡುವುದಲ್ಲ. ಕಾಯಿಲೆಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವುದು, ಸೂಕ್ತ ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶ ಒದಗಿಸುವುದು, ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಲಸಿಕೆ ಹಾಕಿಸುವುದು, ಸೋಂಕುಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಮಗುವಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಪೂರಕವಾದ ಸುರಕ್ಷಿತ ವಾತಾವರಣ ನಿರ್ಮಿಸುವುದೂ ಅಷ್ಟೇ ಮುಖ್ಯ. ಈ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಕೇವಲ ತಾಯಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ ತಂದೆ, ಕುಟುಂಬದ ಸದಸ್ಯರು, ಆರೋಗ್ಯ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಮತ್ತು ಇಡೀ ಸಮಾಜದ ಮೇಲಿದೆ.

ಶಿಶು ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣ ತಗ್ಗಿಸುವಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಪ್ರಗತಿ : ಮಕ್ಕಳ ಉಳಿವಿನ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಕಳೆದ ಮೂರು ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಪ್ರಗತಿ ಸಾಧಿಸಿದೆ. 1990ರಿಂದ 2023ರ ನಡುವಿನ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹೋಲಿಸಬಹುದಾದ ಅಂದಾಜುಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತದ ಶಿಶು ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಶೇ.71ರಷ್ಟು ಇಳಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿ 1,000 ಜೀವಂತ ಜನನಗಳಿಗೆ ಸುಮಾರು 84ರಷ್ಟಿದ್ದ ಶಿಶು ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣವು 25ಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿದೆ.

ಭಾರತದ ಅಧಿಕೃತ ಮಾದರಿ ನೋಂದಣಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ (SRS) ಪ್ರಕಾರ, 2014ರಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ 1,000 ಜೀವಂತ ಜನನಗಳಿಗೆ 39ರಷ್ಟಿದ್ದ ಶಿಶು ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣವು 2023ರಲ್ಲಿ 25ಕ್ಕೆ ಇಳಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಇದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ನವಜಾತ ಶಿಶು ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣವು ಸುಮಾರು ಶೇ.70ರಷ್ಟು ಮತ್ತು ಐದು ವರ್ಷದೊಳಗಿನ ಮಕ್ಕಳ ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣವು ಸುಮಾರು ಶೇ.78ರಷ್ಟು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ.

ತಾಯಂದಿರ ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆ, ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಹೆರಿಗೆಗಳು, ನುರಿತ ಹೆರಿಗೆ ಸಹಾಯಕರು, ನವಜಾತ ಶಿಶು ಆರೈಕೆ ಕೇಂದ್ರಗಳು, ಎದೆಹಾಲುಣಿಸುವ ಪದ್ಧತಿಗಳು, ಲಸಿಕಾ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಮತ್ತು ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿನ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಈ ಪ್ರಗತಿಗೆ ನೆರವಾಗಿವೆ.

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆರೋಗ್ಯ ಮಿಷನ್, ಜನನಿ ಸುರಕ್ಷಾ ಯೋಜನೆ, ಜನನಿ ಶಿಶು ಸುರಕ್ಷಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ, ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಲಸಿಕಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಮತ್ತು ಮನೆ ಆಧಾರಿತ ನವಜಾತ ಶಿಶು ಆರೈಕೆಯಂತಹ ಸರ್ಕಾರಿ ಯೋಜನೆಗಳು ಮಕ್ಕಳ ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿವೆ.

ಆದಾಗ್ಯೂ, ನವಜಾತ ಶಿಶುಗಳ ಸಾವುಗಳು ಇನ್ನೂ ಪ್ರಮುಖ ಸವಾಲಾಗಿ ಉಳಿದಿವೆ. ಅಕಾಲಿಕ ಜನನ, ಕಡಿಮೆ ಜನನ ತೂಕ, ಜನನದ ಸಮಯದ ತೊಡಕುಗಳು ಮತ್ತು ನವಜಾತ ಶಿಶುಗಳಲ್ಲಿನ ಸೋಂಕುಗಳು ಮಕ್ಕಳ ಜೀವಕ್ಕೆ ಅಪಾಯ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಶಿಶುವೂ ಜನನದ ಮೊದಲ 28 ದಿನಗಳನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ದಾಟುವಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯಿಂದಲೇ ಆರಂಭವಾಗಲಿ ಶಿಶುಗಳ ರಕ್ಷಣೆ

ಆರೋಗ್ಯಕರ ಮಗುವಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಆರೋಗ್ಯವಂತ ತಾಯಿಯೇ ಮೊದಲ ಹೆಜ್ಜೆ. ಗರ್ಭಿಣಿಯರು ಆರಂಭದಲ್ಲಿಯೇ ಆರೋಗ್ಯ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನೋಂದಣಿ ಮಾಡಿಸಿಕೊಂಡು ನಿಯಮಿತ ಪ್ರಸವಪೂರ್ವ ತಪಾಸಣೆ ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ತಾಯಿಯ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ನಿಗಾ ವಹಿಸುವುದರಿಂದ ಅನೇಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಮೊದಲೇ ಗುರುತಿಸಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ಗರ್ಭಿಣಿಯರು ಕನಿಷ್ಠ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಸವಪೂರ್ವ ತಪಾಸಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು, ವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆಯಂತೆ ಕಬ್ಬಿಣಾಂಶ, ಫೋಲಿಕ್ ಆಸಿಡ್ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಪೂರಕಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಮುಖ್ಯ. ರಕ್ತಹೀನತೆ, ಅಧಿಕ ರಕ್ತದೊತ್ತಡ, ಮಧುಮೇಹ ಮತ್ತು ಸೋಂಕುಗಳ ತಪಾಸಣೆ ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಅಗತ್ಯ ಲಸಿಕೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಪಾಯವಿರುವ ಗರ್ಭಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಬೇಕು.

ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ತಂಬಾಕು, ಮದ್ಯಪಾನ ಮತ್ತು ವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆಯಿಲ್ಲದ ಔಷಧಿಗಳ ಬಳಕೆಯಿಂದ ದೂರವಿರಬೇಕು. ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ನುರಿತ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಸುರಕ್ಷಿತ ಹೆರಿಗೆಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಬೇಕು.

ಜನನದ ಮೊದಲ ಗಂಟೆ – ಮಗುವಿನ ಬದುಕಿಗೆ ಸುವರ್ಣಾವಕಾಶ : ಮಗು ಜನಿಸಿದ ನಂತರದ ಮೊದಲ ಗಂಟೆ ಅದರ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಉಳಿವಿನ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿದೆ. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮಗುವಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಆರೈಕೆ ದೊರೆಯುವುದು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ.

ಜನನದ ತಕ್ಷಣ ಮಗುವನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿ ಒರೆಸಿ ಬೆಚ್ಚಗಿಡಬೇಕು. ತಾಯಿಯ ಎದೆಗೆ ಮಗುವನ್ನು ಇರಿಸಿ ಚರ್ಮದಿಂದ ಚರ್ಮದ ಸಂಪರ್ಕ ಕಲ್ಪಿಸುವುದರಿಂದ ಮಗುವಿನ ದೇಹದ ಉಷ್ಣತೆ ಕಾಪಾಡಲು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ. ಜನನದ ಮೊದಲ ಗಂಟೆಯೊಳಗೆ ಎದೆಹಾಲುಣಿಸುವುದನ್ನು ಆರಂಭಿಸಬೇಕು.

ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಮಗುವಿನ ಉಸಿರಾಟವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವುದು, ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ತಕ್ಷಣ ಪುನರುಜ್ಜೀವನ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದು, ನಾಭಿಯ ಸರಿಯಾದ ಆರೈಕೆ ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲಸಿಕಾ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯಂತೆ ಜನನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನೀಡಬೇಕಾದ ಲಸಿಕೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಅಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಜನಿಸಿದ ಹಾಗೂ ಕಡಿಮೆ ತೂಕ ಹೊಂದಿರುವ ಶಿಶುಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಾಳಜಿ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಕಂಗಾರೂ ಮದರ್ ಕೇರ್ (Kangaroo Mother Care – KMC), ಸೂಕ್ತ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ನಿಯಮಿತ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ನೀಡುವುದರಿಂದ ಅವರ ಆರೋಗ್ಯ ಸುಧಾರಿಸಲು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.

ಮೊದಲ 28 ದಿನಗಳು – ನವಜಾತ ಶಿಶುವಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಆರೈಕೆ : ಜನನದ ನಂತರದ ಮೊದಲ 28 ದಿನಗಳನ್ನು ನವಜಾತ ಶಿಶುವಿನ ಅವಧಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಸೋಂಕುಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಅಪಾಯ ಹೆಚ್ಚಿರುವುದರಿಂದ ವಿಶೇಷ ಗಮನ ನೀಡಬೇಕು.

ಮಗು ಜನಿಸಿದ ಒಂದು ಗಂಟೆಯೊಳಗೆ ಎದೆಹಾಲುಣಿಸುವುದನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿ, ಮೊದಲ ಆರು ತಿಂಗಳವರೆಗೆ ಕೇವಲ ತಾಯಿಯ ಹಾಲನ್ನೇ ನೀಡಬೇಕು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕಾರಣವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನೀರು, ಜೇನುತುಪ್ಪ, ಸಕ್ಕರೆ ನೀರು ಅಥವಾ ಇತರ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ತಾಯಿಯ ಹಾಲು ಮಗುವಿಗೆ ಅಗತ್ಯ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಹಲವು ಸೋಂಕುಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ ಪಡೆಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಮಗುವಿನ ದೇಹದ ಉಷ್ಣತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು ಸೂಕ್ತ ಬಟ್ಟೆ ತೊಡಿಸಬೇಕು. ಮಗುವನ್ನು ಮುಟ್ಟುವ ಮೊದಲು ಕೈಗಳನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿ ತೊಳೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಪರಿಸರವನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ನಾಭಿಯ ಸರಿಯಾದ ಆರೈಕೆ ಮಾಡಬೇಕು.

ಸುರಕ್ಷಿತ ನಿದ್ರೆಯೂ ಅಷ್ಟೇ ಮುಖ್ಯ. ಮಗುವನ್ನು ಗಟ್ಟಿಯಾದ, ಸಮತಟ್ಟಾದ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿ ಬೆನ್ನಿನ ಮೇಲೆ ಮಲಗಿಸಬೇಕು. ಮಲಗುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ದಿಂಬುಗಳು, ಸಡಿಲವಾದ ಹೊದಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಮೃದುವಾದ ಆಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಇಡಬಾರದು.

ಮಗು ಸರಿಯಾಗಿ ಹಾಲು ಕುಡಿಯದಿರುವುದು, ಜ್ವರ, ದೇಹದ ಉಷ್ಣತೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದು, ವೇಗವಾಗಿ ಅಥವಾ ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ಉಸಿರಾಡುವುದು, ಸೆಳೆತ, ಅತಿಯಾದ ಸುಸ್ತು ಅಥವಾ ಅಂಗೈ ಮತ್ತು ಪಾದಗಳು ಹಳದಿ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ತಿರುಗುವುದು ಕಂಡುಬಂದರೆ ತಕ್ಷಣ ವೈದ್ಯಕೀಯ ನೆರವು ಪಡೆಯಬೇಕು.

ಆರು ತಿಂಗಳಿಂದ ಮೊದಲ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದವರೆಗೆ – ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶ ಮತ್ತು ಲಸಿಕೆಗೆ ಆದ್ಯತೆ : ಮಗುವಿಗೆ ಆರು ತಿಂಗಳು ಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ನಂತರ ತಾಯಿಯ ಹಾಲಿನ ಜೊತೆಗೆ ಪೂರಕ ಆಹಾರ ನೀಡಲು ಆರಂಭಿಸಬೇಕು. ಎರಡು ವರ್ಷ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅವಧಿಯವರೆಗೆ ಎದೆಹಾಲುಣಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಬಹುದು.

ಮಗುವಿಗೆ ತಾಜಾವಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ, ಸ್ವಚ್ಛವಾದ ಮತ್ತು ವಯಸ್ಸಿಗೆ ತಕ್ಕ ಆಹಾರವನ್ನು ನೀಡಬೇಕು. ಧಾನ್ಯಗಳು, ಬೇಳೆಕಾಳುಗಳು, ತರಕಾರಿಗಳು, ಹಣ್ಣುಗಳು ಹಾಗೂ ಪ್ರೋಟೀನ್ ಮತ್ತು ಕಬ್ಬಿಣಾಂಶ ಹೊಂದಿರುವ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ಕ್ರಮೇಣ ಪರಿಚಯಿಸಬೇಕು. ಅತಿಯಾದ ಉಪ್ಪು, ಸಕ್ಕರೆ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾಕೆಟ್ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ತಪ್ಪಿಸಬೇಕು.

ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹಲವು ಗಂಭೀರ ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಿಸುವಲ್ಲಿ ಲಸಿಕೆಗಳು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಲಸಿಕಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಎಲ್ಲ ಲಸಿಕೆಗಳನ್ನು ನಿಗದಿತ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕೊಡಿಸಬೇಕು.

ಮಗುವಿನ ತೂಕ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು. ವಿಟಮಿನ್ ಎ ಪೂರೈಕೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಅಗತ್ಯ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆಯಂತೆ ಒದಗಿಸಬೇಕು. ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಕುಂಠಿತತೆ, ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶದ ಕೊರತೆ, ಶ್ರವಣ ಅಥವಾ ದೃಷ್ಟಿ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಹಾಗೂ ವಿಕಾಸದಲ್ಲಿನ ವಿಳಂಬವನ್ನು ಆರಂಭದಲ್ಲಿಯೇ ಗುರುತಿಸಿದರೆ ಸೂಕ್ತ ನೆರವು ನೀಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ಅಪಘಾತ ಮತ್ತು ಗಾಯಗಳಿಂದಲೂ ಶಿಶುಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿ : ಶಿಶುಗಳ ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಅಪಘಾತಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವುದೂ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಯಾಣದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಗುವಿನ ಸುರಕ್ಷತೆಗೆ ವಿಶೇಷ ಗಮನ ನೀಡಬೇಕು.

ಮಗುವನ್ನು ಹಾಸಿಗೆ ಅಥವಾ ಎತ್ತರದ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬಂಟಿಯಾಗಿ ಬಿಡಬಾರದು. ಬಿಸಿ ದ್ರವಗಳು, ಔಷಧಿಗಳು, ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು, ವಿದ್ಯುತ್ ಉಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಮಗುವಿನ ಕೈಗೆಟುಕದಂತೆ ಇಡಬೇಕು. ಮಗುವನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಜೋರಾಗಿ ಅಲ್ಲಾಡಿಸಬಾರದು.

ಪ್ರಯಾಣದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಗುವಿನ ವಯಸ್ಸು ಮತ್ತು ಗಾತ್ರಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ಸುರಕ್ಷತಾ ಆಸನವನ್ನು ಬಳಸಬೇಕು. ನೀರಿನ ಬಳಿ ಅಥವಾ ವಾಹನದೊಳಗೆ ಮಗುವನ್ನು ಒಬ್ಬಂಟಿಯಾಗಿ ಬಿಡಬಾರದು. ಧೂಮಪಾನದ ಹೊಗೆಯಿಂದಲೂ ಶಿಶುಗಳನ್ನು ದೂರವಿಡಬೇಕು. ಮಗುವಿಗೆ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ನಿದ್ರಿಸುವ ಮತ್ತು ಆಟವಾಡುವ ವಾತಾವರಣ ಕಲ್ಪಿಸುವುದು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಪೋಷಕರ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಾಗಿದೆ.

ಶಿಶು ಸಂರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬ ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ಪಾತ್ರ : ಶಿಶುಗಳ ರಕ್ಷಣೆ ಕೇವಲ ತಾಯಿಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಲ್ಲ. ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಹೆರಿಗೆಯ ನಂತರದವರೆಗೆ ತಾಯಿಗೆ ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶ, ದೈಹಿಕ ಮತ್ತು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಬೆಂಬಲ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ತಂದೆ, ಅಜ್ಜ-ಅಜ್ಜಿ ಹಾಗೂ ಕುಟುಂಬದ ಇತರ ಸದಸ್ಯರು ಮಗುವಿನ ಆರೈಕೆಯಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳಬೇಕು.

ಎದೆಹಾಲುಣಿಸುವ ತಾಯಿಗೆ ಕುಟುಂಬದವರು ಬೆಂಬಲ ನೀಡಬೇಕು. ಮಗುವಿನ ಲಸಿಕಾ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಪಾಲಿಸುವುದು, ಆರೋಗ್ಯ ತಪಾಸಣೆ ಮಾಡಿಸುವುದು, ಅಪಾಯದ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಹಾನಿಕಾರಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿಂದ ದೂರವಿರುವುದು ಮುಖ್ಯ.

ಆರೋಗ್ಯ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಮತ್ತು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಗ್ರಾಮೀಣ ಹಾಗೂ ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಶಿಶು ಆರೈಕೆಯ ಕುರಿತು ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಬೇಕು. ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಆರಂಭದಲ್ಲಿಯೇ ಗುರುತಿಸಿ ಸೂಕ್ತ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ದೊರೆಯುವಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕುಟುಂಬಕ್ಕೂ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆಗಳು ಸುಲಭವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು ಕೂಡ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮಗುವಿನ ಜೀವವೂ ಅಮೂಲ್ಯ : ಶಿಶು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಗಮನಾರ್ಹ ಪ್ರಗತಿ ಸಾಧಿಸಿದ್ದರೂ, ಇನ್ನೂ ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕೆಲಸ ಸಾಕಷ್ಟಿದೆ. ತಡೆಯಬಹುದಾದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನವಜಾತ ಶಿಶುವಿನ ಸಾವು, ತಪ್ಪಿದ ಲಸಿಕೆ ಮತ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆಯದ ಸೋಂಕುಗಳು ಶಿಶು ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತವೆ.

ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಗರ್ಭಧಾರಣೆಯೂ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿರಬೇಕು. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹೆರಿಗೆಗೂ ಸೂಕ್ತ ವೈದ್ಯಕೀಯ ನೆರವು ದೊರೆಯಬೇಕು. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನವಜಾತ ಶಿಶುವಿಗೂ ಅಗತ್ಯ ಆರೈಕೆ, ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶ ಮತ್ತು ಲಸಿಕೆ ಲಭ್ಯವಾಗಬೇಕು. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮಗುವೂ ಆರೋಗ್ಯಕರ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಅವಕಾಶ ಪಡೆಯಬೇಕು.

ಶಿಶು ಸಂರಕ್ಷಣೆಯು ಕೇವಲ ನವೆಂಬರ್ 7ರ ಒಂದು ದಿನದ ಆಚರಣೆಯಾಗಬಾರದು. ಅದು ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಬಾಲ್ಯದವರೆಗೆ ಮುಂದುವರಿಯುವ ಕುಟುಂಬ ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ನಿರಂತರ ಬದ್ಧತೆಯಾಗಬೇಕು. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮಗುವಿನ ಜೀವವೂ ಅಮೂಲ್ಯ ಎಂಬ ಅರಿವಿನೊಂದಿಗೆ ಶಿಶುಗಳ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಸುರಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಕೈಜೋಡಿಸೋಣ.

ನೆನಪಿರಲಿ: ಆರೋಗ್ಯಕರ ಗರ್ಭಧಾರಣೆ, ಸುರಕ್ಷಿತ ಹೆರಿಗೆ, ಆರಂಭಿಕ ಎದೆಹಾಲುಣಿಸುವಿಕೆ, ಸಂಪೂರ್ಣ ಲಸಿಕೆ, ಸಾಕಷ್ಟು ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶ, ಸುರಕ್ಷಿತ ವಾತಾವರಣ ಮತ್ತು ನಿಯಮಿತ ಆರೋಗ್ಯ ತಪಾಸಣೆ—ಇವೇ ಶಿಶುಗಳ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಭವಿಷ್ಯದ ಏಳು ಪ್ರಮುಖ ಆಧಾರಗಳು.

ಕಂದಮ್ಮಗಳ ನಗುವೇ ದೇಶದ ಭವಿಷ್ಯ