ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ರೇಡಿಯೋ ಭಾಷಣದ ನೆನಪಿನಲ್ಲಿ ಇಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಾ ಪ್ರಸಾರ ದಿನ: ಆಕಾಶವಾಣಿಯ ಜನಸೇವೆಗೆ ಗೌರವ
ನವದೆಹಲಿ: ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ನವೆಂಬರ್ 12ರಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಾ ಪ್ರಸಾರ ದಿನ (Public Service Broadcasting Day) ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ದೇಶ ವಿಭಜನೆಯ ನಂತರ ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿ ನಿರಾಶ್ರಿತರಾಗಿದ್ದ ಜನರಿಗೆ ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧೀಜಿ ರೇಡಿಯೋ ಮೂಲಕ ಧೈರ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಂತ್ವನದ ಸಂದೇಶ ನೀಡಿದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಘಟನೆಯನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುವುದು ಈ ದಿನದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
1947ರ ನವೆಂಬರ್ 12ರಂದು ದೀಪಾವಳಿ ಹಬ್ಬದ ದಿನದಂದು ನವದೆಹಲಿಯ ಆಕಾಶವಾಣಿ ಕೇಂದ್ರದಿಂದ ಗಾಂಧೀಜಿ ಹರಿಯಾಣದ ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದ ನಿರಾಶ್ರಿತರನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತನಾಡಿದ್ದರು.
ದೇಶ ವಿಭಜನೆಯ ನೋವಿಗೆ ರೇಡಿಯೋ ಮೂಲಕ ಸಾಂತ್ವನ : 1947ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ವಿಭಜನೆಯಾದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರು ತಮ್ಮ ಮನೆ, ಆಸ್ತಿ ಹಾಗೂ ಊರುಗಳನ್ನು ತೊರೆದು ಭಾರತಕ್ಕೆ ವಲಸೆ ಬರಬೇಕಾಯಿತು. ಇಂತಹ ನಿರಾಶ್ರಿತರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಎರಡೂವರೆ ಲಕ್ಷ ಜನರು ಹರಿಯಾಣದ ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಶಿಬಿರಗಳಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅವರನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಭೇಟಿಯಾಗಿ ಮಾತನಾಡಲು ಗಾಂಧೀಜಿ ಬಯಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಸಮಿತಿಯ ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಬೇಕಿದ್ದ ಕಾರಣ ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ತೆರಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ರೇಡಿಯೋ ಮೂಲಕ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸಂವಹನ ನಡೆಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.
ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ರೇಡಿಯೋದಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಲು ಗಾಂಧೀಜಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಹಿಂಜರಿದಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಘನಶ್ಯಾಮದಾಸ್ ಬಿರ್ಲಾ ಅವರ ಸಲಹೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಅವರು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರು. ನವದೆಹಲಿಯ ಬ್ರಾಡ್‌ಕಾಸ್ಟಿಂಗ್ ಹೌಸ್‌ನ ಸ್ಟುಡಿಯೋವನ್ನು ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ದೈನಂದಿನ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಸಭೆಯ ವಾತಾವರಣಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರ್ತಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಅಮೃತ್ ಕೌರ್ ಕೂಡ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದರು. ಇದು ಗಾಂಧೀಜಿ ಆಕಾಶವಾಣಿ ದೆಹಲಿ ಕೇಂದ್ರಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ಮೊದಲ ಮತ್ತು ಏಕೈಕ ಭೇಟಿ ಹಾಗೂ ಅಲ್ಲಿಂದ ಮಾಡಿದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನೇರ ಪ್ರಸಾರವಾಗಿತ್ತು.
ತಮ್ಮ ಭಾಷಣದಲ್ಲಿ ನಿರಾಶ್ರಿತರ ಸಂಕಷ್ಟದ ಬಗ್ಗೆ ತೀವ್ರ ನೋವು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ ಗಾಂಧೀಜಿ, ತಾಳ್ಮೆ, ಸಹೋದರತ್ವ ಮತ್ತು ಪರಸ್ಪರ ಸಹಕಾರದಿಂದ ಸಂಕಷ್ಟ ಎದುರಿಸುವಂತೆ ಕರೆ ನೀಡಿದ್ದರು. ದೀಪಾವಳಿಯ ಬೆಳಕಿನ ಹಬ್ಬವನ್ನು ಆಚರಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ಸಂಕಷ್ಟದಲ್ಲಿರುವ ಜನರ ಸೇವೆ ಮಾಡುವುದೇ ನಿಜವಾದ ಹಬ್ಬದ ಅರ್ಥ ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರಿದ್ದರು. ಶಿಬಿರಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಚ್ಛತೆ ಕಾಪಾಡುವುದು, ಆಹಾರವನ್ನು ನ್ಯಾಯಯುತವಾಗಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಮತ್ತು ಪರಸ್ಪರ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವುದರ ಮಹತ್ವವನ್ನೂ ಒತ್ತಿಹೇಳಿದ್ದರು.
2001ರಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಆಚರಣೆ ಆರಂಭ : ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಈ ಐತಿಹಾಸಿಕ ರೇಡಿಯೋ ಭಾಷಣದ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ ನವೆಂಬರ್ 12ನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಾ ಪ್ರಸಾರ ದಿನವನ್ನಾಗಿ ಆಚರಿಸುವುದಾಗಿ 2000ರಲ್ಲಿ ಅಂದಿನ ಕೇಂದ್ರ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಸಾರ ಸಚಿವೆ ಸುಷ್ಮಾ ಸ್ವರಾಜ್ ಘೋಷಿಸಿದ್ದರು. ಪ್ರಸಾರ ಭಾರತಿಯ ಅಧಿಕೃತ ಇತಿಹಾಸದ ಪ್ರಕಾರ, 2001ರಲ್ಲಿ ಈ ದಿನವನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ಅಂದಿನಿಂದ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಆಕಾಶವಾಣಿ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು, ಭಜನೆಗಳು ಹಾಗೂ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಮೂಲಕ ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
‘ಬಾಪು ಸ್ಟುಡಿಯೋ’ದಲ್ಲಿ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನೆನಪು : ಗಾಂಧೀಜಿ ತಮ್ಮ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಂದೇಶ ನೀಡಿದ ನವದೆಹಲಿಯ ಆಕಾಶವಾಣಿ ಸ್ಟುಡಿಯೋಗೆ 2023ರಲ್ಲಿ ‘ಬಾಪು ಸ್ಟುಡಿಯೋ’ ಎಂದು ಹೆಸರಿಡಲಾಯಿತು. ಈ ಸ್ಟುಡಿಯೋದಲ್ಲಿ ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ಭಾಷಣದ ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣ, ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಸಭೆಗಳ ಕೆಲವು ದಾಖಲೆಗಳು, ಅವರ ಭೇಟಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸ್ಮರಣಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳ ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗಿದೆ. 2023ರ ಮಾರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿಯವರ ‘ಮನ್ ಕಿ ಬಾತ್’ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ 100ನೇ ಸಂಚಿಕೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಈ ಸ್ಟುಡಿಯೋವನ್ನು ಸಮರ್ಪಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
- ಗಾಂಧೀಜಿಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ರೇಡಿಯೋ ಭಾಷಣಕ್ಕೆ 79 ವರ್ಷ: ಇಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಾ ಪ್ರಸಾರ ದಿನ
- RSS ಕಾರ್ಯಕರ್ತಗೆ ರೇಷ್ಮೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ನಿಗಮ ನಿರ್ದೇಶಕ ಸ್ಥಾನ
- ಟೆಸ್ಲಾದ ಹೊಸ ಅಧ್ಯಾಯ: 8 ನಗರಗಳಲ್ಲಿ 24/7 ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ ಸೇವೆ
- ಉಸಿರುಗಟ್ಟಿಸುವ ಕಾಯಿಲೆ ನ್ಯುಮೋನಿಯಾ: ಎಚ್ಚರ ವಹಿಸದಿದ್ದರೆ ಜೀವಕ್ಕೇ ಕುತ್ತು!
- ವಿಎಒ ಪರೀಕ್ಷಾ ಅಕ್ರಮ ಪ್ರಕರಣಕ್ಕೆ ಮತ್ತೊಂದು ಸ್ಫೋಟಕ ತಿರುವು!
