ಅಮೆರಿಕಾ-ಇರಾನ್ ಮಾರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ವಿಫಲವೋ ಅಥವಾ ಯುದ್ಧದ ತಂತ್ರವೋ; ಅಮೆರಿಕಾದ ಷರತ್ತುಗಳಿಗೆ ಬೆದರಿದ ಇರಾನ್?

ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ನೆಲದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಅಮೆರಿಕಾ ಮತ್ತು ಇರಾನ್ ನಡುವಿನ ಸುದೀರ್ಘ 21 ಗಂಟೆಗಳ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಮಾತುಕತೆಯು ಯಾವುದೇ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ತೀರ್ಮಾನವಿಲ್ಲದೆ ಅಂತ್ಯಗೊಂಡಿರುವುದು ಜಾಗತಿಕ ವಲಯದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಕಳವಳಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಭಾನುವಾರ ಬೆಳಗಿನ ಜಾವ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಂಡ ಮೂರು ಸುತ್ತಿನ ಈ ಮಹತ್ವದ ಸಭೆಯ ನಂತರ ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿ ನಡೆಸಿದ ಅಮೆರಿಕಾದ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷ ಜೆಡಿ ವ್ಯಾನ್ಸ್, ಇರಾನ್ ಜತೆಗಿನ ಮಾತುಕತೆಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಗತಿ ಕಂಡುಬಂದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಡೊನಾಲ್ಡ್ ಟ್ರಂಪ್ ಅವರ ಸೂಚನೆಯಂತೆ ಅಮೆರಿಕಾ ಅತ್ಯಂತ ಉತ್ತಮ ನಂಬಿಕೆಯಿಂದ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೂ, ಇರಾನ್ ಆಡಳಿತವು ಅಮೆರಿಕಾ ವಿಧಿಸಿದ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಷರತ್ತುಗಳಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಸೂಚಿಸಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಈಗ ಬಹಿರಂಗವಾಗಿದೆ.

ಈ ಇಡೀ ಸಂಧಾನದ ಪ್ರಮುಖ ತಿರುಳು ಇರಾನ್‌ನ ಪರಮಾಣು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದಾಗಿತ್ತು. ಮುಂಬರುವ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಇರಾನ್ ಯಾವುದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೂ ಪರಮಾಣು ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ದೃಢವಾದ ಮತ್ತು ಲಿಖಿತ ಬದ್ಧತೆಯನ್ನು ಅಮೆರಿಕಾ ಅಪೇಕ್ಷಿಸಿತ್ತು. ಇರಾನ್‌ನ ಈ ಹಿಂದಿನ ಪರಮಾಣು ಪುಷ್ಟೀಕರಣ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಈಗಾಗಲೇ ನಾಶವಾಗಿದ್ದರೂ, ಭವಿಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಇರಾನ್ ತೋರಿಸುತ್ತಿರುವ ಅಸ್ಪಷ್ಟ ನಿಲುವು ಅಮೆರಿಕಾವನ್ನು ಕೆರಳಿಸಿದೆ. ಪರಮಾಣು ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿಯುವ ಸ್ಪಷ್ಟ ಬದ್ಧತೆ ಇರಾನ್ ಕಡೆಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತವಾಗದ ಕಾರಣ, ಮಾತುಕತೆಯು ಹಾದಿ ತಪ್ಪಿದೆ ಎಂದು ವ್ಯಾನ್ಸ್ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಆದರೆ, ಈ ಮಾತುಕತೆಯ ಸೋಲಿನ ನಡುವೆಯೂ ಅಮೆರಿಕಾ ತನ್ನ ಮಿಲಿಟರಿ ಬಲವನ್ನು ಜಗತ್ತಿನ ಮುಂದೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದೆ. ಸಂಧಾನದ ಫಲಿತಾಂಶ ಏನೇ ಇರಲಿ, ಅಮೆರಿಕಾ ಈಗಾಗಲೇ ಇರಾನ್ ಅನ್ನು ಮಿಲಿಟರಿ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸೋಲಿಸಿದೆ ಎಂದು ವ್ಯಾನ್ಸ್ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇರಾನ್‌ನ ನೌಕಾಪಡೆ, ವಾಯುಪಡೆ, ರಾಡಾರ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ವಿಮಾನ ವಿರೋಧಿ ಕ್ಷಿಪಣಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹಾನಿಗೊಳಗಾಗಿವೆ ಎಂದು ಅವರು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಇರಾನ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ನಾಯಕತ್ವದ ಶಕ್ತಿ ಕುಂದಿದೆ ಎಂದು ಟ್ರಂಪ್ ಆಡಳಿತವು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಇರಾನ್ ಒಂದು ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಬರಲಿ ಅಥವಾ ಬಿಡಲಿ, ಅಮೆರಿಕಾದ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗೆ ಈಗ ಯಾವುದೇ ಧಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲ ಎಂಬ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಅವರು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಈ ಮಾತುಕತೆಯಲ್ಲಿ ಜಾಗತಿಕ ಆರ್ಥಿಕತೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾದ ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿಯ ವಿಚಾರವೂ ಚರ್ಚೆಗೆ ಬಂದಿತ್ತು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇರಾನ್‌ನ ನಿರ್ಬಂಧದಿಂದಾಗಿ ಈ ಸಮುದ್ರ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸಂಚಾರ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಿದ್ದು, ಇದು ವಿಶ್ವದ ತೈಲ ಪೂರೈಕೆಯ ಮೇಲೆ ದೊಡ್ಡ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿದೆ. ಪರಮಾಣು ವಿವಾದ ಮತ್ತು ಈ ಸಮುದ್ರ ಮಾರ್ಗದ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಎರಡನ್ನೂ ಬಗೆಹರಿಸುವ ಅಮೆರಿಕಾದ ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕೆ ಇರಾನ್‌ನ ಮೊಂಡುತನ ಅಡ್ಡಿಯಾಗಿದೆ. ಈ ವೈಫಲ್ಯವು ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯ ಆಶಯಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಹಿನ್ನಡೆಯನ್ನುಂಟು ಮಾಡಿದೆ.